حرفه‌های یاری‌رسان سلامت: داروهای پرخطر و ملاحظات ویژه - کوییز

داروهای پرخطر و ملاحظات ویژه

کدام دسته از داروها به دلیل پتانسیل بالای آسیب‌رسانی در صورت مصرف نادرست، در دسته داروهای پرخطر (High-Alert Medications) طبقه‌بندی می‌شوند؟
  1. آنتی‌هیستامین‌ها
  2. داروهای ضد انعقاد خون
  3. مسکن‌های معمولی
  4. ویتامین‌ها

گزینه صحیح: 2

توضیح: داروهای ضد انعقاد خون مانند وارفارین و هپارین، به دلیل خطر بالای خونریزی در صورت مصرف نادرست، در دسته داروهای پرخطر قرار می‌گیرند و نیاز به نظارت دقیق دارند.

هنگام تحویل انسولین به بیمار دیابتی، چه ملاحظه ایمنی کلیدی باید رعایت شود؟
  1. اطمینان از دمای مناسب انسولین (نه یخ‌زده و نه خیلی گرم)
  2. تزریق انسولین در هر ناحیه دلخواه بدن
  3. استفاده از سرنگ مشترک برای تزریق‌های متعدد
  4. نگهداری انسولین در معرض نور مستقیم خورشید

گزینه صحیح: 1

توضیح: دمای نامناسب انسولین می‌تواند اثربخشی آن را کاهش دهد یا باعث آسیب بافتی شود. همچنین، سرنگ مشترک خطر انتقال عفونت را افزایش می‌دهد و نگهداری در معرض نور خورشید باعث تجزیه دارو می‌شود.

کدام یک از موارد زیر، یک استراتژی کلیدی برای کاهش خطاهای دارویی مرتبط با داروهای پرخطر در بیمارستان است؟
  1. کاهش تعداد پزشکان و پرستاران برای ساده‌سازی فرآیند
  2. استفاده از برچسب‌گذاری استاندارد و واضح برای تمام داروها
  3. عدم نیاز به تأیید دوگانه برای داروهای پرخطر
  4. استفاده از نام‌های تجاری مشابه برای داروهای مختلف

گزینه صحیح: 2

توضیح: برچسب‌گذاری استاندارد و واضح، مانند استفاده از برچسب‌های مشخص برای داروهای پرخطر، به شناسایی سریع و صحیح داروها کمک کرده و از اشتباهات احتمالی جلوگیری می‌کند.

در مورد داروهای شیمی‌درمانی، کدام ملاحظه ایمنی از اهمیت بالایی برخوردار است؟
  1. نگهداری در یخچال بدون پوشش محافظ
  2. جلوگیری از تماس مستقیم پوست و غشاهای مخاطی با دارو
  3. تزریق سریع و بدون توجه به علائم بیمار
  4. مصرف همزمان با داروهای گیاهی بدون مشورت پزشک

گزینه صحیح: 2

توضیح: داروهای شیمی‌درمانی سیتوتوکسیک هستند و تماس مستقیم آن‌ها با پوست و غشاهای مخاطی می‌تواند باعث آسیب جدی شود. رعایت پروتکل‌های حفاظتی الزامی است.

کدام دسته از داروها برای بیماران مسن‌تر، به دلیل افزایش حساسیت به اثرات جانبی و تداخلات دارویی، نیازمند دقت بیشتری در تجویز و مصرف هستند؟
  1. ویتامین D
  2. داروهای ضد روان‌پریشی (Antipsychotics)
  3. مسکن‌های موضعی
  4. ضد اسید معده

گزینه صحیح: 2

توضیح: داروهای ضد روان‌پریشی در سالمندان می‌توانند عوارض جانبی جدی مانند افت فشار خون، گیجی، و افزایش خطر سقوط را به همراه داشته باشند و نیاز به تنظیم دوز دقیق و نظارت دارند.

مفهوم 'تداخل دارویی' (Drug Interaction) در مورد داروهای پرخطر به چه معناست؟
  1. تداخل دارویی زمانی رخ می‌دهد که دو یا چند دارو با یکدیگر مصرف شوند و اثر یکدیگر را تشدید یا تضعیف کنند.
  2. تداخل دارویی فقط زمانی رخ می‌دهد که دوز دارو بالا باشد.
  3. تداخل دارویی فقط بین داروهای خوراکی اتفاق می‌افتد.
  4. تداخل دارویی همیشه منجر به مرگ بیمار می‌شود.

گزینه صحیح: 1

توضیح: تداخل دارویی به تغییر در اثر یک دارو در اثر مصرف همزمان با داروی دیگر، غذا، یا حتی برخی شرایط فیزیولوژیک اشاره دارد که می‌تواند اثر درمانی را کاهش یا عوارض جانبی را افزایش دهد.

هنگام تجویز داروهای حاوی پتاسیم بالا (مانند برخی مکمل‌ها یا داروهای خاص)، چه عارضه جانبی جدی باید مد نظر قرار گیرد؟
  1. هیپوگلیسمی (کاهش قند خون)
  2. هیپرکالمی (افزایش پتاسیم خون)
  3. هیپوناترمی (کاهش سدیم خون)
  4. برادی‌کاردی (کاهش ضربان قلب)

گزینه صحیح: 2

توضیح: مصرف بیش از حد پتاسیم، به ویژه در افراد با اختلال عملکرد کلیه، می‌تواند منجر به هیپرکالمی شود که یک وضعیت جدی و بالقوه کشنده است و می‌تواند باعث اختلالات شدید قلبی شود.

کدام یک از موارد زیر، جزو عوارض جانبی شایع و بالقوه خطرناک داروهای اپیوئیدی (مسکن‌های قوی) است؟
  1. بی‌خوابی شدید
  2. افزایش هوشیاری
  3. دپرسیون تنفسی (کاهش سرعت و عمق تنفس)
  4. افزایش اشتها

گزینه صحیح: 3

توضیح: داروهای اپیوئیدی با اثر بر مرکز تنفس در مغز، می‌توانند باعث کاهش سرعت و عمق تنفس شوند. این عارضه در دوزهای بالا بسیار خطرناک و تهدید کننده حیات است.

برای اطمینان از تجویز صحیح داروهای انعقادی (مانند وارفارین)، کدام آزمایش پاراکلینیکی باید به طور منظم پایش شود؟
  1. CBC (شمارش کامل سلول‌های خونی)
  2. PT/INR (زمان پروترومبین/نرخ نرمال شده بین‌المللی)
  3. LFTs (تست‌های عملکرد کبد)
  4. CRP (پروتئین واکنشی C)

گزینه صحیح: 2

توضیح: INR یک شاخص کلیدی برای سنجش اثربخشی و دوز وارفارین است. پایش منظم INR برای جلوگیری از خونریزی یا لخته شدن خون در بیمارانی که وارفارین مصرف می‌کنند، ضروری است.

هنگام کار با داروهای پرخطر، چه نقشی برای دستیار داروساز در افزایش ایمنی بیمار حیاتی است؟
  1. فقط تحویل دارو بدون ارائه مشاوره
  2. اطمینان از درک صحیح بیمار از نحوه مصرف، دوز، عوارض جانبی و علائم هشداردهنده
  3. نادیده گرفتن هرگونه سؤال بیمار در مورد دارو
  4. تغییر دوز دارو بدون مشورت با پزشک

گزینه صحیح: 2

توضیح: آموزش صحیح بیمار در مورد داروهای پرخطر، بخش مهمی از مسئولیت دستیار داروساز است تا بیمار بتواند دارو را به درستی مصرف کرده و علائم هشداردهنده را بشناسد و در صورت بروز، به پزشک یا داروساز اطلاع دهد.

منبع آموزشی این مطلب

این مطلب برگرفته از محصول آموزشی «دوره جامع دستیار داروساز» است

برای مشاهده توضیحات کامل، جزئیات دوره و دریافت محصول، روی دکمه زیر کلیک کنید.

اطلاعات بیشتر و دریافت محصول